Finansal Kiralama (leasing) Amerika kökenli bir çeşit finansman yöntemidir. Kelime kökeni olarak “Lease” kelimesi İngilizcede kiralamak, kiraya vermek anlamına gelmektedir.
Güncel 6361 sayılı Fı̇nansal Kı̇ralama, Faktorı̇ng Ve Fı̇nansman Şı̇rketlerı̇ Kanunu’nda “finansal kiralama sözleşmesi; kiralayanın, kiracının talebi ve seçimi üzerine üçüncü bir kişiden veya bizzat kiracıdan satın aldığı veya başka suretle temin ettiği veya daha önce mülkiyetine geçirmiş bulunduğu bir malın zilyetliğini, her türlü faydayı sağlamak üzere kira bedeli karşılığında, kiracıya bırakmasını öngören sözleşmedir. “ şeklinde tanımlanmaktadır.
Finansal kiralama ile kiralayanın temin ettiği bir malın kiracıya bedel karşılığında zilyetliğinin devrini sağladığı bir sözleşmedir. Böylece kiracı ihtiyaç duyduğu ekipman, mal vb malzemeleri satın alarak finansman kaynağını buraya harcamak yerine bunu finansal kiralayana aldırarak bu mal ve ekipmanın finansmanını sağlamış olur.
Güncel 6361 sayılı Fı̇nansal Kı̇ralama, Faktorı̇ng Ve Fı̇nansman Şı̇rketlerı̇ Kanunu’nda “finansal kiralama sözleşmesi; kiralayanın, kiracının talebi ve seçimi üzerine üçüncü bir kişiden veya bizzat kiracıdan satın aldığı veya başka suretle temin ettiği veya daha önce mülkiyetine geçirmiş bulunduğu bir malın zilyetliğini, her türlü faydayı sağlamak üzere kira bedeli karşılığında, kiracıya bırakmasını öngören sözleşmedir. “ şeklinde tanımlanmaktadır.
Finansal Kiralama sözleşmesinin tanımı FFFK’da yapılmışsa da hukuki niteliğine dair açık bir düzenleme yoktur. Doktrinde sözleşmenin hukuki niteliğine dair taksitle satım, satıma çevrilebilir kira sözleşmesi, sui generis kira sözleşmesi, sui generis sözleşme gibi nitelendirilmelerde bulunulmuştur.
Esasında kanunun kullandığı terimlerden(Kiralayan, Kiracı, kira bedeli) kira sözleşmesi niteliğinin kabul edildiği söylenebilirse de kira sözleşmesinden temerrüt, bakım borcu gibi bir takım farklılıkları mevcuttur. Ancak Sözleşmenin özel bir kanunla düzenlenmesi ile bu sözleşme atipik bir sözleşme olmaktan çıkmış ve kendine özgü bir hukuki nitelik kazanmıştır.
Sözleşme taraflar arası tam iki tarafa borç yükleyen, sürekli borç ilişkisi doğuran, ivazlı, rızai bir sözleşmedir.
Av. Oğuzhan Bilgay
KAYNAKÇA
REİSOĞLU, Seza:Finansal Kiralama Sözleşmeleri ve Uygulama Sorunları, bankacılar dergisi, Sayı 48, 2004, s55
TOPUZ, Murat: 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu Çerçevesinde Finansal Kiralama Sözleşmesi, Ankara 2013. S.129-130
KUNTALP, Erden: Finansal Kiralama Kanununa Göre Finansal Kiralama Tanımı ve Hükümleri, Ankara, 1988 Aktaran, YILMAZ, Hami 2018
KOCAAĞA, Köksal, Türk Özel Hukukunda Finansal Kiralama (leasing) Sözleşmesi, Ankara,1999. Aktaran Kırmızıtaş, 2016 s.5